Ailede birden fazla kanser vakası genetik yatkınlığın işareti olabilir

Ailede art arda görülen kanser vakaları, çoğu zaman tesadüf olarak değerlendirilse de uzmanlara göre bazı durumlarda altında genetik bir yatkınlık yatabiliyor. Başkent Üniversitesi Tıbbi Genetik Uzmanı Dr. Nigar Şirinova, hangi işaretlerin ailelerde genetik araştırmayı gerekli kılabileceğine dikkat çekti.

Şirinova'ya göre asıl uyarı işareti, ailede birden fazla kişide kanser görülmesi, kanserin genç yaşta ortaya çıkması ya da aynı kişinin yaşamı boyunca birden fazla farklı kanser türüne yakalanması. Uzman bu durumu şöyle özetliyor: "Ailede birden fazla kişide kanser görülmesi, aynı kişinin yaşamı boyunca birden fazla farklı kanser tanısı alması veya kanserin genç yaşta ortaya çıkması genetik yatkınlığı düşündürebilir." Bu üç kriterden herhangi birinin varlığı, ailenin genetik danışmanlık almasını gerekli kılabilecek bir sinyal olarak değerlendiriliyor.

Haberde ayrıca dikkat çekilen bir diğer önemli belirti, kadınlarda her iki memede birden meme kanseri gelişmesi ya da erkeklerde meme kanseri görülmesi. Bu tablo, toplumda nispeten nadir görülen bir durum olması nedeniyle genetik bir zemine işaret edebiliyor ve genetik test yaptırılması yönünde bir uyarı niteliği taşıyor.

Genetik yatkınlığın araştırılmasında öne çıkan genlerden biri BRCA1 ve BRCA2. Bu genlerdeki mutasyonların belirli kanser türlerine karşı yatkınlığı artırabildiği belirtiliyor. Genetik testler, kişinin hangi kanser türleri açısından risk taşıdığının belirlenmesine yardımcı oluyor ve bu sayede erken tanı ile takip stratejileri planlanabiliyor.

Uzman, test sonuçlarının tek başına değil, kişinin klinik özellikleri ve aile öyküsüyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğinin altını çiziyor; zira saptanan her genetik değişiklik doğrudan hastalık anlamına gelmiyor. Bu nedenle risk taşıyan ailelerde sağlıklı bireylere de genetik test önerilebiliyor ve gerektiğinde bu kişiler için uygun takip programları oluşturulabiliyor. Böylece hem erken teşhis imkanı artıyor hem de aile bireyleri olası riskler konusunda bilinçlendirilmiş oluyor.